
Ziraat Bankası’nın COP31 kapsamında duyurduğu yeni dış finansman anlaşmaları, tarım kesimi açısından yakından izlenmesi gereken bir gelişme olarak öne çıktı. Banka; KfW IPEX-Bank, JICA-SMBC ortaklığı ve Citibank ile farklı başlıklarda finansman işbirlikleri açıkladı. Duyuruda özellikle sürdürülebilir tarım ve kırsal kalkınma yatırımlarına yönelik finansman niyet mektubu, fındık üreticisinin de dikkat etmesi gereken bölüm oldu.
Karadeniz’de fındık üreticisinin bugün en büyük sorunu yalnızca ürününü satmak değil; bahçeyi gençleştirmek, gübreyi zamanında atmak, ilaçlama ve bakım masrafını karşılamak, makine-ekipman yenilemek ve iklim risklerine karşı ayakta kalmak. Bu nedenle bankaların dış kaynak bulması tek başına yeterli değildir. FINDIK TV olarak üretici adına sorulması gereken soru şudur: Bu kaynak, küçük aile işletmesine uygun vadeyle, erişilebilir şartlarla ve gerçek maliyeti düşürecek biçimde kullandırılacak mı?
Açıklanan anlaşmalar doğrudan yeni bir fındık kredisi paketi ya da faiz oranı ilanı anlamına gelmiyor. Bu nedenle üreticinin şimdilik “hemen kredi açıldı” beklentisine girmemesi gerekir. Ancak sürdürülebilir tarım ve kırsal kalkınma vurgusu, ilerleyen dönemde bahçe yenileme, enerji verimliliği, sulama, mekanizasyon, depolama veya çevre uyumlu üretim yatırımlarında yeni finansman kanalları açılabileceği anlamına gelebilir.
Fındık üreticisi açısından kritik olan, bu tür kaynakların büyük işletmelerle sınırlı kalmaması; 5-10 dönüm bahçesi olan, Bağ-Kur ve girdi borcu baskısı altında üretim yapan çiftçiye de ulaşmasıdır. Ziraat Bankası ve ilgili kamu otoriteleri, eğer bu finansmanı tarımsal dönüşüm için kullanacaksa, fındık bölgelerinde küçük üreticiyi merkeze alan sade başvuru, düşük teminat yükü ve makul geri ödeme takvimi oluşturmalıdır. Üreticiye nefes aldırmayan finansman, kırsal kalkınma değil yeni borç baskısı üretir.
Kaynak: Bloomberg HT
